Istorija Scottish National Gallery
Osnovana 1859. godine, Scottish National Gallery zauzima centralno mesto na brdu The Mound u Edinburgu, u Ujedinjenom Kraljevstvu. Ova institucija je osnovana sa plemenitom misijom da postane dom nacionalnoj kolekciji lepih umetnosti, cilj koji je ostao nepromenjen od samog trenutka njenog otvaranja. Galerijom upravlja National Galleries Scotland, lembaga koja se brine o očuvanju i veličanstvenom predstavljanju ove dragocene kolekcije.
Koreni ovog mesta duboko su povezani sa razvojem Kraljevske institucije za podsticanje belih umetnosti u Škotskoj. U svojim ranim godinama, zgrada je služila dvama različitim svrhom, delivši prostor između National Gallery i kolekcije Kraljevske škotske akademije. To je značilo da je prostor bio podeljen uzdužno, pri čemu je Kraljevska škotska akademija zauzimala istočne izložbene galerije, dok se Scottish National Gallery nalazila na zapadu. Ovaj specifičan aranžman trajao je sve do 1912. godine, kada se Kraljevska škotska akademija preselila u sopstveni zdanje.
Institucija se razvijala i transformisala uporedo sa promenljivim potrebama umetničke kolekcije nacije. Iako je svrha zgrade u početku bila podeljena, galerija se vremenom proširila i obuhvatila celu strukturu. Danas, ovo mesto ostaje primarna destinacija za proučavanje i uživanje u škotskoj i evropskoj umetnosti, koja se proteže od Renesanse pa sve do početka 20. veka.
Neoklasicistička arhitektura zdanja
Zdanje, koje je projektovao William Henry Playfair, odsjajava najuzvišenije principe neoklasicističke arhitekture. Njegova struktura, inspirisana formom antičkog grčkog hrama, ostavlja utisak večnog trajanja. Sam dizajn naglašava gracioznu simetriju i osećaj uravnoteženih proporcija koji se protežu od fasade sve do unutrašnjih prostora, stvarajući harmoničan sklad. Ovakav raspored duboko odjekuje klasičkim idealima reda i stabilnosti.
Arhitektonski jezik ovog lokaliteta definiše specifični klasični ordeni. Iako je zdanje podignuto u jonskom stilu, ono se ponosno kiti i impresivnim korintskim kolonama, čime se dodatno naglašava formalni karakter ovog veličanstvenog edifica. Namerna upotreba svetlosti i senke unutar galerija predstavlja ključni element dizajna, osmišljen da produbi uzvišenost i solemnitet prostora.
Raznolika kolekcija fine umetnosti
Ova kolekcija obuhvata širok vremenski raspon, od početaka Renesanse pa sve do početka 20. veka. Ona spaja škotsku i međunarodnu umetnost, pružajući nam uvid u razvoj evropske umetničke misli kroz nekoliko vekova. Centralni deo ovog skupova čine dela italijanske renesanse, koja postavljaju temelj za sve kasnije umetničke pravce zastupljene u ovim galerijama.
U blagajniku se nalaze značajni primeri impresionističkih i postimpresionističkih dela. Ova remek-dela odražavaju promenu fokusa evropske umetnosti ka svetlosti i atmosferi tokom kasnog 19. veka. U okviru ovih pokreta, pored dela kao što su ona koja su stvorili Klod Mone i Žor Seurat, nalazimo i radove koje su ostavili Vinsent van Gog i Sandro Botičeli.
- Bogorodica koja obasutava Spavaloog Hristovog deteta, 1485 - Sandro Botičeli
- Slomovi: Efekat snega, 1891 - Klod Mone
- La Luzerne, Saint-Denis, 1885 - Žor Seurat
- Masline, 1889 - Vinsent Viljem van Gog
Širina ove kolekcije omogućava direktno poređenje između formalnih tradicija Renesanse i modernijih pristupa na prelome veka. Ova kontinuitet stila i tehnike održava se kroz pažljivo odabran izbor dela iz različitih perioda evropske istorije.
Remek-dela nacionalne kolekcije
Kolekcija u sebi krije značajna dela iz perioda italijanske renesanse, među kojima se posebno izdvaja Ticijanovo remek-delo Diana i Kalisto. Ovo delo predstavlja centralni dragulj u galerijskim zbirkama. Uz ove ranije umetničke tradicije, institucija čuva i važne primere holandskog zlatnog doba, kao što su radovi koje su stvorili Rembrandt van Rijn i Johannes Vermeer.
Škotska umetnost je zastupljena kroz nekoliko ključnih figura. Sir Henry Raeburn je predstavljen kroz delo Klizaličar ministar, dok je Sir Edwin Landseer zapamćen kroz sliku Monarh od Glen. Ova dela stoje rame uz rame sa odabranim impresionističkim i postimpresionističkim platnima, uključujući radove koje su stvorili Claude Monet i Edgar Degas.
- Allegorija Starog i Novog zaveta, oko 1530. – Hans Holbein Mlađi
- Žena u krevetu, 1647. – Rembrandt van Rijn
- Bogorodica koja posmatra usnulo Hristovo dete, 1485. – Sandro Botticelli
- Žena koja doji dete, 1894. – Pierre-Auguste Renoir
- Montagne Sainte-Victoire, 1895. – Paul Cézanne
