ავტორი
დაბადებული მონრეალი, კანადა
ფილიპ გასტონი: სიცოცხლე ხელოვნებაში
დაბადება: მონრეალი, კანადა (1913 წლის 27 ივნისი)
გარდაცვალება: 1980 წლის 7 ივნისი
ფილიპ გასტონი იყო სახელovნი კანადაელ-ამერიკელი ფერთაბანდა და გრავერი, რომლის შემოქმედებითი კარიერა ოთხ ათწლეულზე მეტს მოიცავდა. მისი მხატვრული გზა აღსანიშნავი სტილისტური და თემატური გარდასახვებით ხასიათდება; ის აერთიანებდა აბსტრაქტული ექსპრესიონიზმისა და რეპრეზენტაციული ხელოვნების ელემენტებს, რათა გამოეკვლია რასიზმის, ანტისემიტობის, ფაშიზმისა და ამერიკული იდენტობის რთული თემები.
ადრეული წლები და გავლენები
გასტონის ადრეულ ცხოვრებაზე ღრმა შთაბეჭდილება ტრაგედიამ მოახდინა. მის მამას, უკრაინელ ებრაელ ემიგრანტს, სიცოცხლე 1923 წელს თვითმკვლელობით დაუსრულა. ამ მოვლენამ ფატალურად იმოქმედა გასტონის შემოქმედებით განვითარებაზე. მან ხატვა ბავშვობიდანვე დაიწყო და სწავლობდა ლოს-ანჯელეს „Manual Arts“-ის სახელოსნოებში, სადაც 1927 წლიდან უკვე ფერწერითაც დაკავებული იყო. დედის მხარდაჭერით, ის ხშირად შემოქმედებას პატარა სათავსოში, მხოლოდ ჩამოკიდებული ლამპის შუქზე ახდენდა.
განათლება: სწავლობდა ფრედერიკ ჯონ დე სენტ ვრენ შვანკოვსკის ხელმძღვანელობით, რომელმაც მას გააცნო ევროპული მოდერნისტული ხელოვნება, აღმოსავლური ფილოსოფია, თეოსოფია და მისტიკური ლიტერატურა.
ადრეული კავშირები: შეხვდა ჯექსონ პოლოკს, რომელთან ერთადაც გამოაქვეყნა სტატია სკოლის პოლიტიკის წინააღმდეგ.
მხატვრული ევოლუცია: აბსტრაქციიდან ფიგურაციულ ექსპრესიამდე
გასტონის შემოქმედებითი კარიერა ორ მკვეთრად განსხვავებულ ფაზად შეიძლება დაიყოს. თავდაპირველად, მისი ნამუშევრები იყო ფიგურული და რეპრეზენტაციული, რაც ასხივებდა რენესანსის ოსტატების, მაგალითად პიერო დელა ფრანჩესკას გავლენას. მოგვიანებით მან აირჩია აბსტრაქცია და გახდა ნიუ-იორკის სკოლის ერთ-ერთი წამყვანი ფიგურა ჯექსონ პოლოკისა და ვილემ დე კუნინგის მსგავსად.
აბსტრაქტული ექსპრესიონიზმი: 1950-იან წლებამდე, გასტონმა მიაღწია აღიარებას თავისი აბსტრაქტული ექსპრესიონისტული ფერწერით, რომელიც ხასიათდებოდა დინამიკური კომპოზიციებითა და ემოციური, ჟესტური ფუნჯის დარტყმებით.
გადასვლა ფიგურაციულობაზე: 1960-იან წლების შუა პერიოდში მან მკვეთრად უარყო აბსტრაქცია და საფუძველი ჩაუყარა რეპრეზენტაციული ხელოვნების შეცვლილ ფორმას, რომელიც ნეო-ექსპრესიონიზმად არის ცნობილი. ამ გარდასახვას თან სდევდა მისი ადრეული ნამუშევრების კრიტიკული გადაფასება და სურვილი, უფრო პირდაპირი სოტიალური და პოლიტიკური კომენტარისთვის გამოეყენებინა თავისი ტალანტი.
უგვიანესი პერიოდი: სატირა და სოციალური კომენტარი
გასტონის გვიანი პერიოდის ნამუშევრები, შესაძლოა, მისი კარიერის ყველაზე სკანდალური და გავლენიანი ნაწილია. ეს ტილოები ხშირად შეიცავდა ბნელ, სატირულ ელემენტებს, მათ შორის რიჩარდ ნიქსონისა და კლანსმენების გამოსახულებებს. მან რასიზმის, ანტისემიტობისა და ამერიკული იდენტობის თემები ისეთი პირდაპირი სიმართლით გამოიკვეთა, რომელმაც გამოწვევა ছুდა ტრადიციულ სახელოვნებო ნორმებს.
ერთგვაროვნება და სიმწარე, რაც ამ პერიოდის ნამუშევრებში იგრძნობა, ხელოვანის უნიკალურ სიმტკიცეს მოწმობს.
განმეორებადი მოტივები: მისი გვიანი პერიოდი ხასიათდება შეზღუდული პალიტრითა და სხვადასხვა პირადი სიტუაციების, სიმბოლოებისა და ობიექტების ქარტუნული სტილის გამოსახვით — ხშირად ფიგურები წარმოდგენილია გადაჭარბებული ნაკვთებითა და შემაშფოთებელი გამომეტყველებით.
გავლენები და თემები: რასიზმისა და ანტისემიტობის გამოცდილებისათვის, ისევე როგორც აღმოსავლური ფილოსოფიისა და მისტიკური ლიტერატურისადმი ინტერესისათვის, გასტონის შემოქმედება ამერიკული საზოგადოების ბნელი მხარეების მძლავრ კომენტარად იქცა.
მემკვიდრეობა და მნიშვნელობა
ფილიპ გასტონის მემკვიდრეობა დღემდე შთაგონების წყაროა ხელოვანებისა და ხელოვნების მოყვარულთათვის. მისმა უნიკალურმა პერსპექტივამ და სტილმა წარუვალე კვალი დატოვა ხელოვნების სამყაროში.
მთავარი ფიგურა: აბსტრაქტული ექსპრესიონიზმის მოძრაობის გამორჩეულმა წარმომადგენელმა, გასტონის შემოქმედებამ დაარღვია დამკვიდრებული კონვენციები და გზა გაუკვალა მხატვრული გამოხატვის ახალ ფორმებს.
წარმოდგენილობა მუზეუმებში: მისი ნამუშევრები წარმოდგენილია მსოფლიოს წამყვან მუზეუმებში, მათ შორის ამერიკის ხელოვნების უიტნიის მუზეუმსა და ტეიტ მოდერნში.
მუდმივი აქტუალობა: 2020 წელს მისი საერთაშორისო რეტროსპექტივის გადავადებამ კიდევ ერთხელ ხაზგასმა გააკეთა გასტონის შემოქმედების უწყვეტ აქტუალობაზე სოციალური სამართლიანობისა და რასობრივი თანასწორობის საკითხების განხილვისას.
მუზეუმი
გამოფენილია Water Mill, United States of America
სინათლისა და ლანდშაფტის თავშესაფარი: პარიშის სახელობის ხელოვნების მუზეუმი
ლონგ-აილენდის სამხრეთ წეკის გულში მოთავსებული პარიშის სახელობის ხელოვნების მუზეუმი წარმოადგენს იმ მარადიული ძალის დასტური, რომლითაც ხელოვნება ჩვენს აღქმას ადგილისა და გარემოს შესახებ აყალიბებს. ეს არ არის მხოლოდ შედევრთა საცავი; იგი ცოცხალი კულტურული ცენტრია, სადაც თანამედროვე და კონტემპორარული მხატვრული გამოხატულება გარემომცველი სილამაზის მშვიდობიან ტანკესთან ერთიანდება. მუზეუმის ისტორია გასაოცარი ევოლუციის მაგალითია; იგი 1898 წელს სამუელ ლონგსთრეთ პარიშმა დააფუძნა, თავდაპირველად როგორც რენესანსის ხელოვნების პირადი კოლექციის გამოსასწორებელი სივრცე. ათწლეულების განმადლებით, იგი გარდაიქმნა წამყვან ინსტიტუციად, რომელიც 헌ded იმ ხელოვანებს, რომლებსაც შთაგონების წყაროდ ემსახურება აღმოსავლეთ ენდის (East End) უნიკალური, ეთერული სინათლე და ঢেউხაზოვანი ლანდშაფტები. ეს კავშირი მიწასთან არა მხოლოდ თემატურია, არამედ მუზეუმის იდენტობის საფუძველიც.
მუზეუმის არქიტექტურული სინათლე თავად დიზაინის განგზაგრებული შედეგია, რომელიც შეუფერხებლად ერწყმის უოტერ-მილის პასტორალურ ლანდშაფტს. ცნობილი არქიტექტორული ბიურო
Herzog & de Meuron-ის
მიერ შექმნილი სტრუქტურა ერიდება ზედმეტ დიდებულებას და ამის ნაცვლად, მშვიდი, კონტემპლატური ელეგანტურობით გამოირჩევა, რომელიც გარესამყაროს შიგნით მოგხატავთ. დაბალი, გრძელი შენობა, დაფარული გამზეცით დამტვერლი ბეტონით, ეხმიანება ტრადიციული საწרმელების ფორმას, რაც ლონგ-აილენდის სასოფლო-სამეურნეო მემკვიდრეობისადმი გააზრებული პატივისცემაა. შიგნით, ბუნებრივი სინათლე ღია სივრცეებს ჭრილობით და ფანჯრებით ასხივდება, რაც ნამუშევრებს ორგანულ და დრამატულ ელფერს სძენს. განათების ეს საგულდამცემად ორკესტრირება მუზეუმის მისიის განუყოფელი ნაწლავია — იგი ადგილობრივი სინათლის ტრანსფორმაციულ თვისებებს ასახავს, რათათთვალიერების გამოცდილება ჭეშმარიტად იმერსიულ პროცესად იქცეს.
პარიშის კოლექცია საოცრად მრავალფეროვანია და ამერიკული ხელოვნების დაუვიწყარ ნარატივს გვთავაზობს მე-19 საუკუნიდან დღემდე. მისი ფესვები ღრმად არის დაფესვებული ლონგ-აილენდის გამორჩეული პეიზაჟისტების მემკვიდრეობაში, როგორებიცაა
William Merritt Chase
და
Fairfield Porter
, რომლებმაც ოსტატურად შეძლეს აღმოსავლეთ ენდის ზაფხულის წარმავალი ბრწყინვალების დაჭერა. სტუმრებს შეუძლიათ ეს ტრადიცია საოცარი ნამუშევრების სერიის მეშვეობით გადაჰყვეთ — ჯონ სინგერ სარჯენტის
Caspar Goodrich-ის პორტრეტიდან
Roy Lichtenstein-ისა
და
Chuck Close-ის
თამამ, საკულტო იმუჟებსამდე. მუზეუმი ასევე აღნიშნავს აბსტრაქციის ძალასა და თანამედროვე ინოვაციებს, სადაც წარმოდგენილია
John Chamberlain-ის
სკულპტურული ტექსტურები და
Jennifer Bartlett-ის
მონუმენტური, აღქმითი ექსპლორაციები.
რაც ჭეშმარიტად გამოარჩევს პარიშის სახელობის ხელოვნების მუზეუმს, არის მისი უნარი, ხელოვნებასა და ადგილს შორის მუდმივი დიალოგი დაამყაროს საინტერესო, საზღვრების გამჭოლი გამოფენების მეშვეობით. იქნება ეს რეგინალდ მილსის ევოკაციური აღწერები ომის პერიოდის ლონდონზე, თუ მასშტაბური თანამედროვე ინსტალაციები, როგორიცაა რაფაელ ლოზანო-ჰემერის
Collider
— რომელმაც მუზეუმის ფასადი დინამიკურ ტილოდ აქცია და კოსმოსურ რადიაციაზე რეაგირება შეძლო — ინსტიტუცია მუდმივად ცდილობს ტრადიციების გამოწვევას. იგი რჩება ხელოვნების მოყვარულთა, კოლექციონერებისა და დიზაინერების შეკრების ადგილად, სადაც საზოგადოებრივი ჩართულობა და მხატვრული ინოვაცია გვერდიგვერდ ყვავის. პარიშის ყოველ კუთხეში სტუმარს ელოდება მოწვევა იმ სამყაროში, სადაც ხელოვნება განათლებას სძენს როგორც ინდივიდუალურ წარმოსახვას, ისე ჩვენს საერთო აღქმას იმ სილამაზის შესახებ, რომელიც ჩვენს გარშემოა.