ავტორი
დაბადებული London, United Kingdom
არტურ უილიამ დევისი (1762–1822): პორტრეტისა და ისტორიის ნაზი ხელწერა
არტურ უილიამ დევისი (19 თებერვალი, 1712 – 25 ივლისი, 1787) იყო ინგლისელი ფატორი, რომლის მამა, ანტონი, მხატვრებისა და მწერლების ოჯახური დინასტიის დამფუძნებელი გახდა. ხელოვნების ისტორიაში არტურ დევისს, როგორც იმ ტიპის პორტრეტების ავტორს, იცნობენ, რასაც დღეს „საუბრის სურათს“ (conversation piece) უწოდებენ. ლონდონში გადასვლისა და იქ ფლამენგური ტოპოგრაფიული მხატვრის გარემოცვაში სწავლის შემდეგ, მან პორტრეტის ჟანრზე გადავიდა და მნიშვნელოვან სახელს მოიპოვა, თუმცა ეს წარმატება დიდხანს არ გაგრძელებულა. შეუსადაგებლობა შემდგომი მოდური სახელოვნებო ტენდენციებთან, მისი შეკვეთების შემცირებას და სიკვდილის შემდეგ მისი შემოქმედება დიდხანს დარჩავიდავი, სანამ მე-20 საუკუნეში „საუბრის სურათების“ ინტერესის აღორძინება არ მოხდა.
ადრეული ცხოვრება და სწავლება: დევისის მხატვრული ნიჭი ადრეულ ასაკში გამოიკვეთ, რაც ხელოვნებით გამსჭვლეტი ოჯახური მემკვიდრეობით იყო განმტკიცებული. თავისი უფროსი ძმის, თომას ანტონი დევისის კვალდაკვალ, რომელიც ასევე მხატვარი იყო, მან 1774 წელს სამეფო აკადემიის სკოლებში ჩაირიცხა და ეწია იმ ეპოქის წამყვანი სასწავლო ინსტიტუტის მკაცრ მომზადებას. მისი ფორმირების წლები დამოძნძრებული იყო ისეთი გავლენიანი ფიგურების ზემოქმედებით, როგორიც სერ ჯოშუა რეინოლდსი, რომლის სწავლებამაც ღრმად ჩამოაყალიბა დევისის სტილისტური შეგრძნებები.
აღსანიშნავი შეკვეთები და მოგზაურობები: დევისმა აღიარება მოიპოვა თავისუფალ ხელოვანთა საზოგადოებაში მონაწილეობით და აგრძელებდა თავისი ნამუშევრების გამოფენას სამეფო აკადემიაში, რაც დიდ აღიარებას მოუტანა. გადამწყვეტი მომენტი დადგა 1783 წელს, როდესაც იგი ბრიტანეთის აღმოსავლეთ ინდოეთის კომპანიის გემზე, კაპიტან ჰენრი ვილსონის მეთაურობით, ნახატების მხატვრად დაინიშნა. ტრაგიკულად, დევისი მძიმე დაზიანებას მიიღო შოტლანდიის ახლომድርოვებთან შეტაკებისას და შემდგომში გადაიტანა გემისបნა ნელუის კუნძულებზე — გამოწვევებმა, რომლებმაც, მიუხედავად ყველაფრისა, მას ხელოვნებამად დარჩენის სურვილი გაუძლიერა.
სტილი და ტექნიკა: ელეგანტურობის ნაზი შტრიხები
დევისის მხატვრული სტილი ხასიათდება დეტალების ექსკვზიტიური მგრძნობელობითა და ტექნიკის ოსტატური ფლობით, რაც განსაკუთრებით თვალშენახვად ჩანს მის პორტრეტებში. მას ერჩივნა დახვეწილი პოზები — ხშირად სუბიექტებს მშვიდი ფიქრების მომენტებში ასახავდა — რაც ქმნიდა გამოსახულებებს, რომლებიც აღვსნილი იყო მოკრძალებული სილამაზითა და ფსიქოლოგიური სიღრმით. მისი პალიტრა მიდრეკილი იყო მკვდარი ტონებისკენ, რაც ასახავდა მე-18 საუკუნის ბოლოს გაბატონებულ ესთეტიკურ გემოვნებას, თუმცა მან საოცარი სიკაშკაშე მიაღწია ლაკების ფრთხილი ფენებითა და ფერების ნატიფი გადასვლებით. დევისის ზედმიწევნითი დაკვირვება ანატომიაზე შეუფერხებლად ერწყმებოდა ადამიანური ემოციის ინტუიციურ გაგებას, რის შედეგადაც იქმნებოდა პორტრეტები, რომლებიც ასახავდა არა მხოლოდ ფიზიკურ მსგავსებას, არამედ შინაგან ხასიათსაც.
საუბრის სურათები: დევისი წარმატებით ახერხებდა საოჯახო ცხოვრების არსის გადმოცემას „საუბრის სურათების“ მეშვეობით — ჟანრული ნახატების, რომლებიც ასახავდნენ ოჯახური შეკრებების ან ინტიმური ინტერიერების სცენებს, რაც მისი დროისთვის ძალიან ღირებული სტილი იყო.
ისტორიული თემები: პორტრეტის გარდა, დევისი ახორციელებდა ამბიციურ ისტორიულ შეკვეთებს, მათ შორის ნელსონის სიკვდილის აღწერასა და პოსტუმუმერულ პორტრეტს ადმირალ ჰორაციო ნელსონის პატივსაცემად.
მნიშვნელოვანი ნამუშევრები და მემკვიდრეობა
დევისმა შექმნა შთამბეჭდავი შემოქმედება, რომელიც მოიცავს დაახლოებით სამოცდახუთ ნახატს, რომლებიც 1779 წლიდან 1821 წლამდე სამეფო აკადემიის გალერეებში გამოფენილ იქნა და მან ლონდონის ერთ-ერთ წამყვან ხელოვანად დაიმკვიდრა თავი. მის ყველაზე აღსანიშნავ მიღწევებს შორისაა:
სერ უილიამ ჯონსის პორტრეტი: ეს შედევრული ნამუშევარი ბრიტანეთის ბიბლიოთეკაში ინახება და დევისის გამორჩეულ უნარს წარმოაჩენს ღირსეული სიმშვიდისა და ინტელექტუალური ცნობისმოყვარეობის გადმოსაცემად.
ნელსონის პორტრეტები: მისი ნელსონის გამოსახულებები — როგორც ვიცე-ადმირალის, ისე სიკვდილის შემდგომი პერიოდის — დარჩენილია როგორც საზღვაო გმირობისა და ეროვნული სიამაყის სიმბოლური ნიმუშები.
სხვა აღსანიშნავი შეკვეთები: მან შეასრულა შეკვეთები ისეთი ცნობილი ფიგურებისთვის, როგორიცაა მეფე გიორგი III ცხენზე सवारად, ლორდ ჰოუ და სერ როჯერ ნიუდიგეიტი, რითაც დაამტკიცა თავისი მრავალფეროვნება და მხატვრული ამბიცია.
დევისის შემოქმედება დღემდე აღძრავს აღფრთოვანებასა და სამეცნიერო ინტერესს და წარმოდგენილია ბრიტანეთის მუზეუმებში, მათ შორის სამეფო აკადემიასა და ეროვნულ საზღვაო მუზეუმში. მისი მემკვიდრეობა არსებობს არა მხოლოდ, როგორც მხატვრული ნიჭის დასტური, არამედ როგორც იმ დახვეწილი სენსიტიურობის განსახიერება, რომელმაც განსაზღვრა ჯორჯიანული ეპოქა — პერიოდი, რომელიც ხასიათდებოდა ელეგანტურობით, თავშეკავებულობითა და სილამაზის ღრმა შეფასებით.
მუზეუმი
გამოფენილია პრესტონი, გაერთიანებული სამეფო
ვიქტორიანული ხელოვნებისა და ლანკაშირის მემკვიდრეობის ნათელი маяკი: პრესტონის ჰარისის სახელობის მუზეუმისა და სახელოვნებო გალერეისათვის მოგზაურობა
ლანკაშირის გულში მდებარე პრესტონის ჰარისის სახელობის მუზეუმი და სახელოვნებო გალერეა ვიქტორიანული ამბიციისა და მარადივი მხატვრული მემკვიდრეობის დასმოწმებელია. 1877 წელს დაარსებული ედმუნდ ჰარისის მიერ — წინდახედული ადამიანის მიერ, რომელმაც შეძლო კულტურული სიმდგომის გაღრმავების მნიშვნელობის გაგება — ეს პირველი კლასის ძეგლი მხოლოდ ხელოვნების ნიმუშთა საცავია და არა უბრალოდ შენობა; იგი პრესტონის წარსულის ცოცხალი ქრონიკა და ბრიტანული ხელოვნების ისტორიის სილამაზის აღფრთოვანებისკენ მიმავალი კარიბჭეა.
წინდახედული ფილანთროპიით შექმნილი მემკვიდრეობა:
მუზეუმის სათავეები ჰარისის გასაოცარ ჩუქნად მიღებულ 300,000 ფუნტ სტერლინგს უკავშირდება — რაც იმ დროისთვის წარმოუდგენელი თანხა იყო — რომელიც მიძღვნილ იქნა საჯარო ბიბლიოთეკის, მუზეუმისა და სახელოვნებო გალერეის დასასადებად. ამ პირველადმა ინვესტიციამ საფუძველი ჩაუყარა იმ ინსტიტუციას, რომელიც ლანკაშირის ერთ-ერთ ყველაზე ძვირფას კულტურულ ღირებულებად იქცა.
ნეოკლასიციური დიდებულება:
ადგილობრივი არქიტექტორის, ჯეიმს ჰიბერტის მიერ შექმნილი შენობის ექსტერიერი ნეოკლასიციური სტილის ელეგანტურობას ასხივებს, რაც შეგნებულად კონტრასტშია მისი მშენებლობის პერიოდში გავრცელებულ გოთიკურ რევალივთან. მისი სიმეტრიული ფასადი და დახვეწილი დეტალები ბევრს ამბობს ვიქტორიანული საზოგადოების მისწრაფებებზე — წესრიგის, სილამაზისა და ინტელექტუალური წინსვლის სურვილზე.
ცენტრალური დარბაზი 120 ფუტის სიმაღლით დიდებულად აღმართულია; ეს არის ინჟინერიის სუნთქვაგამკვდელი მიღწევა, რომელიც სტუმრებს მყისიერად වශЕВადებს. ამ სივრცეში დომინირებს მონუმენტური ფუკოს pendulum — დედამიწის ბრუნვის მომხიბვლელი დემონსტრაცია — და კლასიკური ფრიზების გიფსოური ასლები, რომლებიც დამთვალიერებელს ძველ საბერძნეთსა და რომში აგზავნის. ყველაფერზე მაღლა, კედლებზე დაწერილია სიტყვები, რომლებიც მუზეუმის ეთოსს გამოხატავს: „ლიტერატურისთვის, ხელოვნებისა და მეცნიერებისთვის“ და „დედამიწაზე არაფერია დიდი, გარდა ადამიანისა; ადამიანში არაფერია დიდი, გარდა გონებისა“.
მრავალფეროვანი კოლექცია, რომელიც მხატვრულ მიმდევრობებს აფ terangებს
ჰარისის მუზეუმის კოლექცია 800-ზე მეტ ზეთსს სურათს მოიცავს — ეს არის გასაოცარი ერთობლიობა, რომელიც ხელოვნების სხვადასხვა სტილსა და მიმდევრობას წარმოადგენს. მის დარბაზებში გაბრწყინებული იმ მნათობთა შორის არიან რიჩარდ ანსდელი, ჯორჯ ფრედერიკ უოტსი, লორენს ალმა-ტადემა, სტენლი სპენსერი, ლუციან ფრეიდი, ივონ ჰიტჩენსი, გრამ სذرლენდი, ანტონი დევისი და რეგინალდ ასპინუალი — ხელოვანები, რომლებმაც თავიანთი ეპოქის სული შეუდარებელ ოსტატობასა და სენსიტიურობაში ასხიტეს. გარდა ამისა, კერამიკისა და შუშის გალერეა წარმოაჩენს ბრიტანულ შემაფარწკნებელ ნიმუშებს, რაც ვიქტორიანული ბრიტანეთის დეკორატიული ხელოვნების ტრადიციებს ასახავს.
აღსანიშნავი ღირებულება:
არ გამორჩეთ არტურ უილიამ დევისის 1740 წლის პორტრეტი ჯონ ორლებარის — არისტოკრატული ელეგანტურობის ოსტატური აღწერა. აღმოაჩინეთ თომას უეიდის მომხიბვლელი აკვარელი, როგორიცაა „ერთი ნაკერით დროში“ და „ლოდინი“, რომლებიც საოჯახო ცხოვრებისა და ვიქტორიანული სენსიტიურობის არსს გადმოგვცემს.
ლანკაშირის დამალული საგანძური:
შესაძლოა, მუზეუმის ყველაზე არაჩვეულებრივი აღმოჩენა პულტონის ელკის სრული ჩონჩხია — 13,50გაზრმული წლის გიგანტური ნიმუში, რომელიც ლანკაშირში იპოვეს, რომელსაც თან ახლავს ორი ხელნაკეთი ისარი — რაც რეგიონში კაცობრიობის ადრეული არსებობის მტკიცებულებაა.
მიმდინარე რესტავრაცია: პრესტონის მხატვრული მომავლის გადააზრება
ამჟამად, პროექტის „ჰარისი, შენი ადგილი“ ფარგლებში, მუზეუმი ტრანსფორმაციულ რენოვაციას გადის და მზად არის ახალი თაობის სტუმრების მისაღებად განახლებული გამოცდილებით. მიუხედავად იმისა, რომ მთავარი შენობა დროებით დახურულია 2025 წლის გაზაფხულამდე — ჰარისის ბიბლიოთეკა კი თავის სასიცოცხლო როლს აგრძელებს პრესტონის გილდ ჰოლში (Lancaster Road, PR1 1HT) — დარჩით კავშირზე სოციალურ ქსელებში და ეწვიეთ მათ ვებგვერდს მომავალი გამოფენებისა და ღონისძიებების შესახებ სიახლეებისთვის.
ჰარისის სახელობის მუზეუმი და სახელოვნებო გალერეა არ არის მხოლოდ მუზეუმი; ეს არის მოწვევა, რათა შეაღწიოთ ლანკაშირის მხატვრულ გულში და დაფიქრდეთ სილამაზისა და ინტელექტის მარადიულ ძალაზე.
